تاملی بر وضعیت برنامه درسی تربیت بدنی درنظام آموزشی ایران

تاریخ انتشار: دوشنبه دهم خرداد 1389

تاملی بر وضعیت برنامه درسی تربیت بدنی درنظام آموزشی ایران

بیش از هشتاد سال از گنجاندن درس تربیت بدنی در برنامه های درسی ایران می گذرد. این درس در کلیه مقاطع تحصیلی به صورت دو ساعت در هفته تدریس شده است. علی رغم قدمت آن در برخی از مقاطع تحصیلی با مشکلاتی همراه بوده به طوریکه در مقاطع راهنمایی و متوسطه فاقد برنامه درسی مصوب و برنامه درسی دوره ابتدایی در سال 1383 به تصویب رسیده است. همچنین به علت کمبود نیروی انسانی متخصص و ناکافی بودن اماکن و فضاهای ورزشی و فقدان منابع مالی برنامه های درسی تربیت بدنی بخش اعظم اهداف آن تحقق نیافته است.
بيش از هشتاد سال از گنجاندن درس تربيت بدني در برنامه هاي درسي ايران مي گذرد. اين درس در کليه مقاطع تحصيلي به صورت دو ساعت در هفته تدريس شده است. علي رغم قدمت آن در برخي از مقاطع تحصيلي با مشکلاتي همراه بوده به طوريکه در مقاطع راهنمايي و متوسطه فاقد برنامه درسي مصوب و برنامه درسي دوره ابتدايي در سال 1383 به تصويب رسيده است. همچنين به علت کمبود نيروي انساني متخصص و ناکافي بودن اماکن و فضاهاي ورزشي و فقدان منابع مالي برنامه هاي درسي تربيت بدني بخش اعظم اهداف آن تحقق نيافته است. گروه تربيت بدني در دفتربرنامه ريزي و تاليف کتب درسي سازمان پژوهش و برنامه ريزي آموزشي از سال 1384 فاقد مسئول بوده و فعاليت­ها و برنامه هاي آن به حالت تعليق در آمده است. اهميت تربيت­بدني و ورزش و کارکردها و ماموريت­هاي آن به نحوي است که بخش اعظم اهداف تعليم و تربيت در بسياري از کشورها از طريق ورزش صورت مي گيرد. انجمن بين المللي سلامت، تربيت بدني، تفريح، ورزش و حرکات ريتميک (ICHPERSD ) با تعيين استانداردهاي تربيت­بدني وطراحي فعاليت­هاي مناسب، چشم انداز تعليم و تربيت از طريق ورزش را در سرلوحه برنامه­هاي خود قرارداده است. اين موضوع نشان دهنده اهميت تربيت بدني و ورزش و ميزان ارتباط آن با ساير دروس در نظام­هاي آموزشي است. اين مساله در برنامه درسي بسياري از کشورهاي توسعه يافته و برخي از مجامع بين­المللي مانند اتحاديه اروپا نيز به چشم مي خورد. علي رغم پيشرفت هاي قابل توجه در اين زمينه در بسياري از کشورهاي جهان برخي از صاحب نظران برجسته اين حوزه از وضعيت موجود رضايت نداشته و اعلام نمودند درس تربيت بدني در وضعيت خوبي قرار ندارد( هاردمن2005). علاوه بر آن نامگذاري سال 2005 به عنوان تعليم و تربيت از طريق ورزش توسط يونسکو بر اهميت مضاعف تربيت بدني و ورزش مي­افزايد. حال چه بايد کرد؟ چگونه مي توان اين فاصله را پر کرد؟ اگر قرار است تلاشي در اين رابطه صورت گيرد و وضعيت درس تربيت بدني در نظام آموزشي بهبود يابد، لازم است در ابتدا نگرش مسئولين آموزش و پرورش به تربيت بدني و ارتباط آن با ساير دروس تغيير يابد. سپس تدوين برنامه درسي جامع و راهبردي با توجه به پيشرفت­هاي علمي جهان و بومي سازي آنها و تامين منابع و امکانات براي اجراي اين درس، تهيه کتب راهنماي تدريس و تامين نيروهاي متخصص از جمله فعاليت­هايي است که بايد به تدريج صورت پذيرد. دکتر محمد جوادي پور- مسئول گروه برنامه درسي و تربيت بدني