بررسی جایگاه تربیت بدنی در برنامه درسی ملی ایران

تاریخ انتشار: دوشنبه دهم خرداد 1389

بررسی جایگاه تربیت بدنی در برنامه درسی ملی ایران

یکی از حوزه های یادگیری پیش بینی شده در برنامه درسی ملی جمهوری اسلامی ایران، حوزه یادگیری سلامت و تربیت بدنی است. در این برنامه، سلامت و تربیت بدنی به عنوان عاملی اساسی و موثر در توسعه‌‌ی فرد‌ی، اجتماعی، فرهنگی، آموزشی، اقتصاد‌ی, و ابزاری ضرور‌ی برا‌ی رشد و پرورش انسان‌هایی سالم و توانمند جهت دست‌یابی به ابعادی از حیات طیبه معرفی شده است.
يکي از حوزه هاي يادگيري پيش بيني شده در برنامه درسي ملي جمهوري اسلامي ايران، حوزه يادگيري سلامت و تربيت بدني است. در اين برنامه، سلامت و تربيت بدني به عنوان عاملي اساسي و موثر در توسعه‌‌ي فرد‌ي، اجتماعي، فرهنگي، آموزشي، اقتصاد‌ي, و ابزاري ضرور‌ي برا‌ي رشد و پرورش انسان‌هايي سالم و توانمند جهت دست‌يابي به ابعادي از حيات طيبه معرفي شده است. حوزه سلامت و تربيت بدني به دنبال برقراري سلامتي کامل جسمي، رواني، و ايجاد زمينه‌هايي در جهت شناساندن روش‌هاي درست فعاليت جسماني، ارتقا توانايي‌هاي بدني، تبيين روش‌هاي تفريحي سالم و ترويج بهداشت و اصول سالم زيستن و پيشگيري از ايجاد بيماري و اختلال و معلوليت‌هاي ارگانيک و توانمندسازي افراد در تسلط بر رفتار خود و حفظ سلامت مي‌باشد قلمرو اين حوزه‌ي ‌‌يادگيري دو ز‌ير حوزه‌ي اصلي سلامت و بهداشت، و تربيت بدني و تفريحات سالم است که شامل موارد زير است: · مهارت‌هاي حرکتي و آمادگي جسماني · بازي‌ها و رشته‌هاي ورزشي · تفريحات سالم · اصول تغذ‌يه‌ي سالم و متوازن · ايمني و پيشگيري از آسيب‌هاي فردي و جمعي در ابعاد و شرايط مختلف · مهارت‌هاي زيستي و بهداشت فردي و عمومي · نظام مراقبت از سلامت جسماني و رواني با تأکيد بر سلامت فرد، خانواده و اجتماع · بهداشت بلوغ و سلامت نوجواني زمان پيش‌بيني‌شده براي اين حوزه در جدول ساعات هفتگي, در دوره ابتدايي 3 ساعت, مرحله‌ي اول دوره متوسطه(راهنمايي) 3 ساعت, سال اول مرحله‌ي دوم متوسطه درشاخه نظري معادل 3 ساعت ، سال دوم و سوم 2 ساعت , و در شاخه‌ي فني و حرفه‌اي و کار و دانش در هر سه سال 2ساعت مي‌باشد. محتواي اين حوزه‌ي يادگيري از سه بخش اساسي در هم تنيده، شامل : 1. يادگيري‌هاي مشترک، 2. مفاهيم، اصطلاحات، نظريات، مهارت‌ها، نگرش‌ها, روش‌ها و فرايندهاي خاص اين حوزه‌ي يادگيري و موضوع درسي، 3. مفاهيم، اصطلاحات، نظريات، نگرش‌ها, مهارت‌ها، روش‌ها و فرايندهاي بين‌رشته‌اي که بين اين حوزه و حوزه‌ي يادگيري علوم تجربي و آداب و مهارت‌هاي زندگي مشترک مي‌باشند تشکيل شده است. از اين‌رو اين حوزه‌ يادگيري علاوه بر پوشش‌دهي به يادگيري‌هاي مشترک و خاص در کارکرد اوليه‌ي خود، از طريق ارتباط افقي با برخي از حوزه‌ها به عنوان کارکرد ثانويه به تقويت، تعميق و يکپارچگي يادگيري کمک مي‌کند. به دليل نيمه تخصصي بودن محتواي برنامه‌هاي درسي مرحله دوم دوره متوسطه, ساعت اين حوزه کاهش يافته اما آموزش‌هاي مرتبط با موضوع بهداشت در حوزه‌‌هاي يادگيري علوم تجربي, و آداب و مهارت‌هاي زندگي پيگيري خواهد شد. دکتر افسانه سنه- عضو گروه مطالعات برنامه درسي و تربيت بدني